En kolay boşanma sebepleri şeklinde Türk Medeni Kanunumuzda ayrı bir düzenleme yapılmamıştır. Ancak boşanma kararı alan her iki çift de bu sürecin en kısa yoldan sona ermesi istemektedirler.
Boşanmanın zor veya kolay diğer bir ifade ile kısa sürede sonuçlanması daha çok eşler arasındaki uyuşmazlıkların niteliklerine bağlıdır. Örneğin anlaşmalı boşanma davalarında gerekli tüm yasal prosedürlerin tamamlanması halinde sıklıkla tek celsede boşanmak mümkün olabilmektedir. Buna karşın boşanmak istenilmemesi, boşanmada maddi ve manevi tazminat, nafaka veya çocuğun velayeti gibi eşler arasında uyuşmazlıklar bulunması boşanma dava süresini uzatabilecek uyuşmazlıkların başında gelir.
Her ne kadar en kolay boşanma sebepleri şeklinde ayrı bir düzenleme bulunmasa da; Özellikle çekişmeli boşanma davalarında boşanma nedenlerinin varlığının somut deliller ile mahkemeye sunulması ya da boşanmanın diğer ferileri konusundaki iddiaların yine somut deliller ile desteklenmesi boşanma süresini kısaltan önemli etkenler arasında yer alır.
En Kolay Boşanma Sebepleri Nelerdir?
En kolay boşanma sebepleri denildiğinde genellikle ilk olarak akıllara “anlaşmalı boşanma” gelir. Anlaşmalı boşanmanın yasal dayanağını ise; Türk Medeni Kanunumuzun 166/3 maddesinde yer alan “evlilik birliğinin temelinden sarsılması” oluşturur.
Ancak eşlerin anlaşmalı şekilde boşanmayı kabul etmiş olmaları tek başına yeterli değildir. Bununla birlikte her iki eş boşanmanın tüm ferileri üzerinde anlaşmaya varmış olmaları gerekir. Son olarak ise her durumda anlaşmalı boşanma davası açılabilmesi için eşlerin en az 1 yıl süre ile evli olmuş olmaları zorunludur.
Yukarıda da belirttiğimiz gibi eşlerin anlaşmalı boşanma şartlarını tam olarak sağlamış olmaları, boşanmanın ferileri üzerinde anlaşmalı ve bu anlaşmalarını usulüne uygun şekilde hazırlayacakları anlaşmalı boşanma protokolü ile resmi hale getirmiş olmaları durumunda ve bu tüm beyanlarını hakim huzurunda da tekrar etmeleri koşulu ile tek celsede boşanma mümkün olabilmektedir. Bu nedenle evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olmasının en kolay boşanma sebepleri arasında yer aldığını söylememiz yanlış olmayacaktır.
Gerek çekişmeli boşanma davalarında gerekse anlaşmalı boşanma davalarında evlilik birliğinin temelinden sarsılması kavramı sık sık kullanılmaktadır. Bu nedenle bu konu üzerinde daha detaylı durmamız konumuzu daha anlaşılabilir hale getirecektir.
Anlaşmalı boşanma davalarında en önemli hukuki işlem boşanma protokolünün hazırlanmasıdır. Bu nedenle web sitemizde bulunan “Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği” başlıklı yazımızı incelemenizi tavsiye ederiz.
Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması Nedir?
Anlaşmalı veya çekişmeli boşanma davası fark etmeksizin her iki durumda da evlilik birliğinin sarsılmış olması temel boşanma sebebi olarak kabul edilir. Uygulamada ise genellikle “şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşanma” olarak da bilinmektedir.
Genel boşanma sebeplerinde olduğu gibi herhangi bir boşanma nedeninin evlilik birlikteliği içerisinde söz konusu olması halinde ayrıca ortak yaşamın sürdürülemez hale gelmesi ile birlikte evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olması mahkemece boşanma kararının alınması için aranan koşullardan birisidir.
Türk Medeni Kanunumuzun 166/3 maddesinde düzenlenmiş olan ve daha çok anlaşmalı boşanma davalarına konu olan bu duruma işaret eden davranışların neler olduğu konusunda tek tek bir düzenleme yapılmamıştır. Mahkeme genellikle her bir somut olayı tek tek değerlendirerek evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olup olmadığına karar verir. Ancak genel olarak eşler arasındaki uyuşmazlıkların, her iki eş için evlilik birliğini sürdürmelerini olanaksız hale getirmiş olması halinde evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olduğu kabul edilir.
Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılmış Olmasına Örnekler
- Eşler arasındaki sık sık gerçekleşen tartışmalar
- Eşlerin birbirine karşı aşağılayıcı veya küçük düşürücü şekildeki sözleri
- Herhangi bir eşin veya her iki eşin evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi
- Aşırı kıskançlık veya baskıcı davranışlar ya da ekonomik şiddet
- Uzun süreli fiili ayrılık sonrası ortak yaşamın tekrar kurulamamış olması
- Herhangi bir eşin genel ahlaka aykırı yaşam tarzı
Çekişmeli Olarak En Kolay Boşanma Sebepleri
Çekişmeli boşanma davaları, eşler arasında boşanma iradeleri veya boşanmanın diğer sonuçları hakkında uyuşmazlık bulunması nedeniyle anlaşmayı boşanma davalarına göre daha uzun bir hukuki sürece tabidir.
Her ne kadar boşanma sebepleri, boşanma dava sürecine doğrudan etki etmese de dava öncesinde bu boşanma sebepleri hakkında bilgi sahibi olmamız bu hukuki süreci oldukça kolaylaştıracaktır.
Zina
Zina, eşlerden herhangi birisinin eşi haricinde bir başkası ile cinsel ilişki yaşamasıdır. Somut deliller ile zinanın kanıtlanması diğer boşanma sebeplerine göre kısmen zor olsa da; Zinanın gerçekleştiği somut deliller ile boşanma dava dilekçesinde belgelendirilmesi halinde boşanma davası süresi oldukça kısalabilmektedir. Zina nedeniyle boşanma davası, zinanın öğrenildiği tarihten itibaren 6 ay içerisinde açılmalıdır. Bununla beraber zina eden eş diğer eş tarafından affedilmemiş olmalıdır. Bu boşanma şartlarının gerçekleşmesi halinde zina nedeniyle boşanma davasının da en kolay boşanma sebepleri arasında yer aldığını söylemek mümkün olabilmektedir.
Hayata Kast
Çekişmeli olarak en kolay boşanma sebepleri arasında genellikle hayata kast yer alır. Çünkü evlilik birliği devam ederken herhangi bir eşin hayati tehlikesinin bulunması ve bu tehlike altında evlilik birliğinin sürdürülmesi düşünülemez. Herhangi bir eşin evlilik birliği devam ederken diğer eşin hayatına kast etmiş olması zaman zaman tek celsede boşanma dahi imkan verebilmektedir.
Ayrıca evlilik birliği devam ederken eşin diğer eş tarafından bir hayati tehlikesi bulunması halinde boşanma davası öncesinde ya da boşanma davası sırasında 6284 sayılı “Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun” gereğince koruma tedbiri ve uzaklaştırma kararı alınması mümkündür. Bu konudaki takip etmeniz gereken yasal prosedürlere ise; “Koruma Tedbiri ve Uzaklaştırma Kararı” başlıklı yazımızdan ulaşabilirsiniz.
Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar
Pek kötü veya onur kırıcı davranışların evlilik birliği içerisinde söz konusu olması evlilik birliğini çekilemez hale getiren önemli bir etkendir. Bu nedenle pek kötü veya onur kırıcı davranışların da en kolay boşanma sebepleri arasında yer aldığını söyleyebiliriz.
Pek kötü veya onur kırıcı davranışlar fiziksel şekilde olabileceği gibi, aşağılama, küçümseme, hakaret veya tehdit gibi sözlü olarak da olması da mümkündür. Özellikle eşe karşı kasten yaralama söz konusu olması ayrıca ceza davasına zemin hazırladığı gibi, bu yaralamanın doktor raporları ile boşanma davasında ortaya konulması boşanma dava süresini oldukça kısaltabilecektir.
Suç İşleme
Boşanma sebepleri arasında sayılan ve boşanma süresini oldukça kısaltabilecek bir başka durum eşin suç işlemesidir. Özellikle yüz kızartıcı suçlardan hüküm giymiş olmak veya eşin suç işlemeyi alışkanlık haline getirmiş olması boşanmayı kolaylaştıracak önemli etkenler arasında yer alır. Boşanma davasının eşin suç işlemesine dayandırılabilmesi için bu suçun yüz kızartıcı suçlardan olması ve kasten işlenebilen suçlardan olması gerekir. Boşanma dava dilekçesi hazırlanırken bu husus ve mümkün ise eşe ait adli sicil kaydı veya mahkeme hükmünün belirtilmesi süreci oldukça kısaltabilecektir.
Haysiyetsiz Hayat Sürme
Haysiyetsiz hayat sürme son yıllarda çekişmeli boşanma davalarına sıklıkla konu olan bir durumdur. Ayrıca eşin haysiyetsiz hayat sürmeyi alışkanlık haline getirmesi ortak yaşamı çekilemez hale getiren önemli bir durumdur.
Haysiyetsiz hayat sürme oldukça geniş bir kavram olup, genel ahlaka aykırı her türlü davranış mahkemelerce haysiyetsiz hayat sürme olarak kabul edilebilmektir. Eşin genel ahlaka aykırı olarak haysiyetsiz hayat sürmesi boşanma dava dilekçesinde somut deliller ile kanıtlanması halinde bu yöndeki davranışların da en kolay boşanma sebepleri arasında yer aldığını söyleyebiliriz.
Terk
Terk nedeniyle açılacak olan boşanma davası öncesinde yerine getirmemiz gereken bir takım hukuki prosedürler vardır. Bu nedenle terk söz konusu olması halinde bu durumun doğrudan en kolay boşanma sebepleri arasında yer aldığını her zaman söyleyemeyiz. Ancak dava öncesinde yasal süreler dahilinde ortak konuta terk eden eşe dönmesi konusu gerekli yasal bildirimler yapıldıktan sonra boşanma davası açılması halinde boşanma dava süreci oldukça kısalabilecektir.
Akıl Hastalığı
Diğer boşanma sebeplerine göre akıl hastalığı nedeniyle boşanma davası daha uzun bir hukuki sürece tabi olabilmektedir. Çünkü öncelikle eşin akıl hastalığının doktor raporu ile belgelendirilmesi ve en önemlisi bu akıl hastalığının ortak yaşama olan etkisi tespit edilmesi gerekir. Unutmamak gerekir ki eşte bulunan bu akıl hastalığının evlilik birliğini çekilemez hale getirmiş olması gerekir. Tüm bu durumlar yasal deliller ile belgelendirilmesi halinde akıl hastalığı nedeniyle boşanma da zaman zaman en kolay boşanma sebepleri arasında yer alabilmektedir.
Tek Taraflı Çekişmeli Boşanma Sebepleri
Tek taraflı boşanma davaları genellikle eşlerden herhangi birisinin boşanmak istememesi halinde söz konusu olmaktadır. Türk Medeni Kanunumuzun 161 – 166 maddelerinde düzenlenmiş olan boşanma sebepleri sıklıkla tek taraflı boşanma sebepleri olarak kabul edilmektedir.
- Zina (TMK 161)
- Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışlar (TMK 162)
- Suç İşleme ve Haysiyetsiz Hayat Sürme (TMK 163)
- Terk (TMK 164)
- Akıl Hastalığı (TMK 165)
- Evlilik Birliğinin Sarsılması (TMK 166)
Boşanmada Ağır Kusurlar Nelerdir?
Boşanmada ağır kusurların söz konusu olması genellikle boşanma dava süresini oldukça kısaltan durumlardır. Ayrıca ağır kusur söz konusu olması halinde bu durumun en kolay boşanma sebepleri arasında da yer aldığını söyleyebiliriz. Türk Medeni Kanunumuzda bu konuda ayrı bir düzenleme yapılmamış olsa da çoğunlukla; Zina, Eşe karşı kasten yaralama, pek kötü ve onur kırıcı davranışlar, haysiyetsiz hayat sürme ve evlilik birliğinden doğan yükümlülükleri yerine getirmemek amacıyla ortak konutu terk etme gibi durumlar ağır kusurlar arasında yer almaktadır.
Boşanmada ağır kusurlar belirlenirken daha çok evlilik birliğini çekilemez hale getiren fiil ve davranışları hangi eşin gerçekleştirdiği dikkate alınarak bir karar verilmektedir.
En Kolay Boşanma Sebepleri (Özet)
En kolay boşanma sebepleri konusunda yukarıda vermiş olduğumuz bilgileri özetlemek gerekirse; Yapmış olduğumuz bu bilgilendirmelerden de anlaşılacağı üzere, anlaşmalı boşanma davalarının ilk olarak en kolay boşanmaya imkan verdiğini devamında ise TMK 161 – 166 maddelerinde yer alan özel boşanma sebeplerinin varlığının somut deliller ile desteklenmesi halinde boşanma dava süresi oldukça kısalabilmektedir. Bununla beraber yukarıda sıralamış olduğumuz boşanmada ağır kusurların söz konusu olması bu sürece etki eden diğer bir önemli unsurdur.
Sık Sorulan Sorular
Boşanmayı Kolaylaştıran Nedenler Nelerdir?
Boşanma davasını zorlaştıran en önemli etken eşler arasındaki uyuşmazlığın sayısı ve niteliğidir. Örneğin boşanma istediğinin bulunmaması ile birlikte davacı eşin nafaka, çocuğun velayeti veya maddi ve manevi tazminat gibi talepleri bulunması tüm bu uyuşmazlıkların da çözüme kavuşturulmasını gerektirdiğinden boşanma süreci uzayabilecektir. Buna karşın eşler arasındaki uyuşmazlıkların sayısı azaldıkta boşanma daha da kolaylaşacaktır.
Hakim Hangi Durumlarda Hemen Boşar?
Hakimin hangi durumlarda derhal boşanma kararı vereceği yönünde bir düzenleme yoktur. Ancak özellikle anlaşmalı boşanma davalarında tüm hukuki işlemler eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesi halinde tek celsede boşanma mümkün olabilmektedir. Bunun dışında yukarıda detaylarını belirtmiş olduğumuz özel boşanma sebeplerinin varlığının somut ve yasal deliller ile mahkemeye sunulması halinde de boşanma süresi oldukça kısalabilecektir.
En Hızlı Çekişmeli Boşanma Nasıl Olur?
Tüm yasal işlemler eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesi halinde en kolay şekilde boşanmanın anlaşmalı boşanma olduğunu söyleyebiliriz. Ancak anlaşmalı boşanmada her iki eşin boşanmak istemesi ve boşanmanın tüm sonuçları üzerinde anlaşmaya varmış olmaları gerekir. Bu gibi durumlarda sıklıkla tek celsede boşanmak mümkün olabilmektedir.
Boşanmak İçin Yeterli Sebepler Nelerdir?
Türk Medeni Kanunumuzun 161 – 166 maddelerinde sıralanmış olan özel boşanma sebepleri ile birlikte; TMK 166 maddesinde düzenlenmiş olan evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olması boşanmak için yeterli sebepler arasında görülmektedir.
Erkek İçin En Kolay Boşanma Sebepleri Nelerdir?
Erkekler için en kolay boşanma sebepleri konusunda ayrı bir düzenleme yoktur. Yukarıda sıralamış olduğumuz tüm boşanma sebepleri genel olarak her iki eş içinde geçerlidir. Örneğin zina eden eş kadın olabileceği gibi erkek de olabilmektedir.
Nafakasız En Kolay Boşanma Sebepleri Nelerdir?
Boşanma sebeplerinin varlığı nafakaya doğrudan etki eden bir unsur değildir. Nafaka belirlenirken öncelikle eşlerin kusur durumları dikkate alınır. Bununla birlikte nafaka talebinde bulunan eşin bu evlilik birliğinin sona ermesine bağlı olarak yoksulluğa düşecek olması zorunludur. Türk Medeni Kanunumuzda yer alan hükümlere göre nafaka ve maddi manevi tazminat talebinde bulunabilmek için işin tamamen kusursuz veya diğer eşe göre daha az kusurlu olması gerekir. Nafaka talebinde bulunan eşin tamamen veya daha ağır kusurlu olması halinde nafaka yönünde lehe bir karar verilememektedir.